• Beschrijving

'Natuurlijke olie, olie op natuurlijke basis of chemisch veranderde olie'. Wat zijn de verschillen? Lees er hier alles over.
Leestijd ca 10 minuten

'Natuurlijke olie, olie op natuurlijke basis of chemisch veranderde olie'

Veel mensen willen als houtafwerking graag een natuurlijke olie gebruiken. Of een olie op ‘natuurlijke basis’. Of een milieuvriendelijke olie. Of een olie zonder oplosmiddelen. Want dat is het beste, zeggen ze dan. Tegelijkertijd worden dan deze afwerkproducten onmiddellijk voorzien van een behoorlijk eisen pakket. Laten we eens kijken waar olie volgens de consument aan moet voldoen. 

  • De olie moet goed blijven zitten
  • De olie moet glimmen
  • De olie moet in een badkamer gebruikt kunnen worden
  • De  olie moet buiten in weer en wind gebruikt kunnen worden
  • De olie moet vlekken voorkomen
  • De olie moet snel drogen
  • De olie moet snel aangebracht kunnen worden

Maar kan dat allemaal wel? Daar wil ik graag in dit blog dieper op in gaan.


Maar wat is een ‘natuurlijke’ olie?

Om te beginnen zullen we het begrip ‘natuurlijke olie’ nader moeten definieren. M. a.w. Wat is een natuurlijke olie voor houtafwerking?

Onder natuurlijke olie verstaan we die olie, die zo te vinden is in een plant, boom of de vruchten daar van. Voorbeelden daar van zijn:

  • Notenolie (noot)
  • citrusolie (sinaasappelschil)
  • zonnebloemolie (zonnebloempit)
  • olijfolie (olijf)
  • arachideolie (pinda)
  • rauwe lijnolie (vlas)
  • tungolie (tungnoot)

Deze oliesoorten zitten allemaal in een plant en hoeven er alleen maar uitgehaald te worden.

Natuurlijke oliën voor houtafwerking zijn tungolie of lijnolie. Terpentijnolie is een olie die op 'natuurlijke basis' is
Uit de hars van dennen wordt terpentijnolie en colofonium gewonnen


Wat zijn dan Oliën ‘op natuurlijke basis’?

Een olie op natuurlijke basis is een wat lastiger verhaal. Je zou kunnen zeggen dat deze groep, de groep van de natuurlijke oliën omvat plús nog een aantal waarbij het wat lastiger is om die tevoorschijn te toveren of die min of meer veranderd zijn zonder ze te mixen met andere grondstoffen. Een voorbeeld is terpentijnolie. Deze olie wordt gedistilleerd uit de hars van grove dennen. Na distillatie hebben we terpentijnolie aan de ene kant en colofonium aan de andere kant. Geen natuurlijk proces, maar door ingrijpen van de mens tot stand gekomen, maar toch ‘op natuurlijke basis’.

'Niet natuurlijke oliën die door mensen zijn samengesteld'

En dan hebben we nog de door mensen verbeterde oliën. Die kunnen best milieuvriendelijk zijn, of onschadelijk voor mens en natuur, maar dat hoeft niet per se zo te zijn. Ik kom daar later op terug, maar eerst wil ik graag kijken wat die natuurlijke oliën met ons hout doen. Afgezet tegen ons eisenpakket.

Van de genoemde natuurlijke oliën die ik hierboven heb genoemd is het gros bijzonder geschikt voor in de keuken bij het koken, maar allerminst om ons hout mee te beschermen. Deze vallen dus af. Wat feitelijk overblijft zijn de lijnolie en de tungolie. Maar die trekken in het hout en geven geen beschermende oppervlakte laag. Vuil en vet kunnen daarom nog steeds in het hout terecht komen. Lijnolie en tungolie hebben een enorm lange droogtijd nodig van een week of langer.
Door mensen veranderde oliën om eigenschappen te verbeteren

Tungolie en lijnolie beschermen weliswaar aardig wanneer ze correct zijn aangebracht, maar in een badkamer of op een aanrechtblad zou ík het niet adviseren, zeker omdat ik weet dat daar veel betere producten voor zijn. Tungolie en lijnolie zijn helemaal niet snel aan te brengen. Voor de beste bescherming moeten ze worden verdund en dan in diverse lagen worden aangebracht. Ahaaaaa…….VERDUND!!! En als we dat doen, dan kun je met goed fatsoen niet meer spreken van een natuurlijke olie, maar van een verbeterde, veranderde mix van oliën op natuurlijke basis.

Fabrikanten doen er alles aan om aan het eisenpakket te voldoen dat de consument gelukkig stemt

Lijnolie, maar vooral tungolie zijn geweldige oliën maar de eisen die we er aan stellen en die boven genoemd zijn, zijn totaal onrealistisch. Dat is de reden waarom fabrikanten er alles aan doen om de consument met zijn grote eisenpakket tevreden te stellen. Ze mixen of veranderen de boel chemisch dermate, dat er veel betere producten door ontstaan en gebruiken lijnolie en tungolie feitelijk nog slechts als grondstof voor hun veel betere producten. Hieronder noem ik enkele voorbeelden.

  • Lijnolie en tungolie kunnen worden gemengd met terpentijnolie om beter in het hout te kunnen trekken, Voor een snellere droging kan er een drogingsversneller (siccatief) aan worden toegevoegd.
  • Lijnolie wordt gekookt tezamen met diverse metalen waardoor het eenvoudige met zuurstof bindt en dus droogt.
  • Verbeterde houtolie is niets anders dan gekookte tungolie en is daarmee dus echt geen ‘natuurlijke olie’ meer. Ook al claimt de fabrikant van wel.
  • Danisch oil is tungolie die wordt gemengd met o.a. terpentijnolie en colofonium. Wat dan verbeterde danish oil is laat zich raden.
  • Hardwaxoliën bestaan vaak uit tungolie, lijnolie, diverse wassen en diverse gommen zoals colofonium en terpentijnolie.
  • Borma parketolie geeft een fraaie oppervlakte laag waardoor vlekken veel minder kans krijgen te ontstaan dan bij een olie die alleen maar in het hout dringt zoals bij de natuurlijke tungolie. Harsen en wassen zijn daar de oorzaak van en niet een overload aan oplosmiddelen zoals sommige fabrikanten beweren.
  • Monocoat maakt gebruik van diverse natuurlijke oliën, pigmenten in -tig verschillende kleuren en een nano component dat zorgt voor de meest fantastische waterafstotendheid.  Daarnaast heeft het product een uitstrijkend vermogen dat menigeen zal verbazen. Hier kan geen enkele natuurlijke olie aan tippen.

'Greenwashing'.....het zal wel.

En dan nog even over de ‘natuurvriendelijkheid’ of ‘ecofriendlyness’. Ik word persoonlijk nogal onpasselijk van deze ‘greenwashing praktijken’. Groen scoort!  De ene leverancier heeft een nog  minder belastend product gemaakt dan de ander. De eisen aangaande milieubelastende stoffen zijn de laatste jaren op Europees niveau oneindig veel hoger geworden dan pakweg een jaar of 50 geleden. Gelukkig maar, want er is veel geleerd over milieubelastende-  en ziekmakende stoffen. Doordat overheden strengere eisen stellen waar fabrikanten aan moeten voldoen is mijn inschatting dat de verschillen tussen de merken niet erg groot meer zijn en kun je eigenlijk niet meer ‘nat’ gaan doordat fabrikanten zich moeten houden aan wettelijke regels aangaande schadelijkheid.  Feit blijft natuurlijk wel dat de ene fabrikant meer gewenste eigenschappen heeft weten te verbeteren dan de andere en daar kunnen de prijsverschillen een weerslag van zijn.

Gerelateerde Producten